Begrippenlijst

Is geocaching nog betrekkelijk nieuw voor jou, dat zul je het forum wel eens berichten lezen waarbij je denkt: "Waar hebben ze het in vredesnaam over?"

Wees gerust, je pikt het geocaching 'vakjargon' snel op, zeker als je de begrippenlijst raadpleegt. Biedt die geen uitkomst, dan is er altijd nog de Startershoek op het forum.

MetaCaching Begrippenlijst

Een verklarende woordenlijst van termen en begrippen uit het geocaching-jargon

A B C D E F G H I J K L M N O P Q R S T U V W Y Z
A TOP
Aarde (Geos) De naam van de planeet waar geocaching zich afspeelt. Geocachers zijn aardbewoners die mooie of bijzondere locaties onder elkaars aandacht brengen in de vorm van een avontuurlijk oriëntatie- en ontdekkingsspel gebaseerd op het Internet en het GPS satellietnavigatie-systeem.
Acquisitietijd De tijd die een GPS-ontvanger (GPSr, zie ook daar) na het inschakelen nodig heeft om satellietsignalen op te pikken en de positie te bepalen. Afhankelijk van de ontvangstkwaliteit kan deze 'opwarmtijd' enkele seconden tot enkele minuten bedragen.
Almanak Een dataset in het geheugen van een GPS-ontvanger met de exacte posities van de navigatiesatellieten. Aan de hand van deze almanak berekent de GPS-ontvanger hoe lang het signaal van een bepaalde satelliet onderweg is. Nadat dit voor minimaal 3 satellieten is gebeurd, kan de positie van de GPS-ontvanger op Aarde worden bepaald.
Altimeter Hoogtemeter, zoals die in veel GPS-ontvangers is ingebouwd. Aan het einde van een tocht kunnen de stijgingen en dalingen doorgaans worden weergegeven in een grafiek.
Ammobox Een ammunitiekist als cachecontainer. Robuust, waterdicht en voldoende ruimte voor een logboek en ruilspullen. Verwijder wel opschriften die suggereren dat de inhoud gevaarlijk is en vervang deze eventueel door de mededeling: Schatzoekspel! Ongevaarlijk!
Archiveren Het opheffen van een cache. Daarbij wordt de cache meestal niet uit een database verwijderd en kan deze, in uitzonderingsgevallen, weer worden geactiveerd.
Authentieke geocacher Geocacher die het spel op oorspronkelijke wijze wil spelen, dus op de manier zoals de bedenker van geocaching het heeft bedoeld.
Azimuth Richtingshoek. De hoek, in graden, tussen het geografische noorden en uw looprichting.

B TOP
Basismap Landkaart die standaard in veel GPS-ontvangers is ingebouwd. Deze kaart is doorgaans weinig gedetailleerd (uitsluitend hoofdwegen, grote waterlopen en steden), maar bestrijkt wel een groot deel van het aardoppervlak, bijvoorbeeld een heel continent. Voor navigatie op lokaal/provinciaal niveau kunnen detailkaarten worden geladen, waarop zelfs de kleinste steegjes zichtbaar zijn.
Bearing Engelse term voor de richting waarin de bestemming zich bevindt. Deze richting wordt meestal aangegeven in het aantal graden (maximaal 360, de klok rond) waarin de richting kloksgewijs afwijkt van het geografische noorden. Zie ook Azimuth.
Bonuscache Extra cache, die als toegift kan worden gevonden op grond van aanwijzingen die in andere caches zijn aangetroffen.
Brandstapel Een stapel takken, die de plaats van een geocache markeert, en daarbij enorm opvalt door een onnatuurlijke schikking van natuurlijke materialen. In plaats van een cache te verbergen trekt een brandstapel juist de aandacht.
Bushwhacker Letterlijk: struikenmepper. Een lompe of onervaren geocacher, die tijdens de tocht regelmatig de reguliere paden verlaat om de weg af te snijden. Bushwhackers zijn zeldzaam, maar bezorgen geocaching een slechte naam.

C TOP
Cache Een (verborgen) opslagplaats in de vrije natuur met levensmiddelen en gereedschappen waarmee avonturiers en ontdekkingsreizigers hun voorraad kunnen aanvullen. Daarbij worden artikelen waaraan men behoefte heeft geruild tegen artikelen die men kan missen. Voor geocachers is een cache een verstopte waterdichte container met een logboek of logrol, die met behulp van een GPS-ontvanger wordt opgespoord.
Cachelocatie De plek waar de geocache is verborgen; doorgaans de eindbestemming van een geo-speurtocht.
Cachepaadje Een veelal amper zichtbaar (bos)paadje, dat lijkt op wildspoor, maar is veroorzaakt door geocachers die aan het einde van een tocht het reguliere pad verlaten om de verscholen cachelocatie te bereiken.
Cacher Een beoefenaar van het spel geocaching. Zie ook geocacher.
Cachetypen GC Earth Cache: een virtuele cache met een educatief doel op een bijzondere geologische locatie. Omdat er geen container met logboek beschikbaar is, moet de vinder zijn aanwezigheid op andere manieren aantonen, meestal met een foto en het beantwoorden van een vraag aan de hand van informatie die ter plekke te vinden is (info-paneel).

Letterbox Hybrid. Geocaching is afgeleid van het spel letterboxing, waarbij al eeuwenlang containers worden opgespoord aan de hand van uiteenlopende aanwijzingen, bijvoorbeeld omgevingskenmerken en/of cryptische routebeschrijvingen. Een geocache is een letterbox die wordt opgespoord aan de hand van geografische coördinaten, die worden ingevoerd in een GPS-ontvanger. Worden zowel aanwijzingen als coördinaten gebruikt, dan is sprake van een kruising (hybrid).

Multicache. Bij een multicache zijn langs de route meerdere caches verstopt, elk met aanwijzingen om de volgende cache te vinden. In plaats van tussencaches worden ook vaak plaatjes met vervolgcoördinaten gebruikt of worden coördinaten afgeleid van omgevingskenmerken (het aantal berken bij de kruising) of onderweg gevonden cijfers (telefoonnummer op info-paneel).

Mystery Cache. Oorspronkelijk een verrassingscache, waarbij je niet wist wat je op het startpunt kon verwachten. Tegenwoordig is het een verzamelnaam voor caches die zich lastig laten indelen als een ander type. Zo worden caches waarbij puzzels of raadsels coördinaten opleveren meestal als Mystery Cache getypeerd.

Traditional cache: de meest oorspronkelijke (traditionele) vorm van geocache, waarbij de locatie vooraf bekend is. De gegeven coördinaten zijn die van de cache.

Wherigo cache. De nieuwste cachevorm, waarbij informatie om een cache te vinden of te beleven samen met coördinaten is vastgelegd in een script (computerbestand), dat wordt afgespeeld op een (draagbare) computer, doorgaans een PDA met GPSr. Bij het naderen of bereiken van een coördinaat wordt de bijbehorende (multimedia) informatie getoond. Met Wherigo wordt cachen een interactieve multimedia-belevenis.
Cachetypen QC Cachetype 1: een cache in de meest elementaire vorm: een container met een logboek en ruilspullen, verborgen op een mooie of bijzondere locatie, waarvan de coördinaten op Internet worden vermeld. De exacte positie van de cache is dus vooraf bekend en hoeft niet onderweg door het vinden van aanwijzingen te worden bepaald. Bij een type 1 cache gaat het primair om het bereiken van de plek en het vinden van de container. Zie ook 'Traditional'.

Cachetype 2: een cache gewijd aan een bijzondere locatie, waarvan de coördinaten worden bepaald aan de hand van instructies en aanwijzingen die tijdens de tocht worden gevonden. Opdrachten en aanwijzingen hebben doorgaans betrekking op (wetenswaardigheden van) de locatie, waardoor de cacher het einddoel goed geïnformeerd bereikt en daardoor meer geniet van hetgeen er te zien of te beleven valt. Bij veel type 2 caches staan historische gebouwen, (natuur)monumenten, bijzondere constructies, uitzichtpunten en geologische formaties centraal.

Cachetype 3: een tocht waarbij het vooral gaat om (kenmerken van) de omgeving, waarvan de eindlocatie slechts een onderdeel is. Een type 3 cache heeft het karakter van een ontdekkingsreis, waarbij hetgeen onderweg te zien is minstens zo belangrijk of bijzonder is als de eindlocatie. Bij de meeste type 3 caches gaat het om rondleidingen door natuurgebieden, bijzondere landschappen en steden of dorpen. Type 3 is veruit het meest voorkomende cachetype.

Cachetype 4: een cache waarbij het bereiken van de eindlocatie speciale kennis en/of vaardigheden vereist. De uitdaging ligt doorgaans op het vlak van oriëntatie- en navigatietechnieken, zoals het gebruik van kaart en kompas en de meer gecompliceerde GPS-functies, zoals projecties. Bij een type 4 cache gaat het, naast de omgeving en eindlocatie, vooral om de kwaliteiten en vaardigheden van de cacher zelf. In de meeste gevallen zijn de uitdagingen van mentale aard, maar soms zijn grote fysieke prestaties vereist en/of bijzondere vaardigheden zoals klimmen of duiken.

Cachetype 5: de ultieme cache, die alle kenmerken van de typen 1 tot en met 4 heeft in de juiste mix, maar tevens dat ondefinieerbare extra biedt (cache-appeal?), waardoor het geheel meer is dan de som der delen. Dat wat een cache tot een type 5 cache maakt kan vaak moeilijk worden omschreven, maar wordt vaak direct herkend. Type 5 staat voor geocaching als een artistieke expressie, als kunstvorm. Een nieuwe cache start nooit als type 5, maar kan deze status in de loop der tijd door toegekende waarderingen en bijzondere vermeldingen in logjes verwerven.
Cachetypen TC Classic Cache: klassieke of traditionele cache, waarvan de locatie vooraf bekend is. De cache ligt op de gegeven coördinaten, maar dat betekent niet automatisch dat de cache ook eenvoudig gevonden kan worden!

Offset Cache: cache waarvan alleen de coördinaten van het startpunt, bijvoorbeeld een parkeerplaats, zijn gegeven. Daar moet naar nieuwe aanwijzingen of vervolgcoördinaten worden gezocht. Via één of meerdere tussenstations bereikt men uiteindelijk de cachelocatie.

Virtual Cache: een (eind)locatie zonder container. Om aan te tonen dat men de juiste locatie heeft bereikt moet men aan een alternatieve logvoorwaarde voldoen, bijvoorbeeld een foto, een omgevingskenmerk of een ter plekke aangetroffen woord of nummer opsturen naar de cache- eigenaar.

Other Cache: verzamelcategorie voor caches die zich minder gemakkelijk laten indelen.

Locationless Cache. De uitdaging om een object of locatie te vinden met bepaalde eigenschappen of kenmerken, bijvoorbeeld een grenspaal of hunebed. Hierbij zijn meerdere oplossingen mogelijk. Een object wordt gelogd door zelf de coördinaten te bepalen en te vermelden in het logje. Een vorm van omgekeerd cachen.
CITO (GC) Acroniem van Cache In Trash Out. Het verzamelen en verwijderen van rommel (blikjes, flesjes, snoepwikkels) die men tijdens het cachen in de natuur aantreft.
CloudCache Een CloudCache verloopt via internet (The Cloud). Een CloudCacher staat met een tablet of smartphone in verbinding met de geocaching-website en ontvangt onderweg locatiegebonden aanwijzingen om de tocht te volbrengen. Via de website kan de cacher ook zien waar andere spelers zich bevinden en eventueel contact met hen of met de cachemaker opnemen. Voorbeeld van een bekende CloudCache is Bedevaartcache 3.
Confluence point Een plek op aarde waar een lengte- en een breedtegraad elkaar kruisen op 'hele' graden. Vanwege het bijzondere karakter van deze locaties worden op of in de buurt van confluence points vaak caches geplaatst.
Control segment Het GPS satellietnavigatiesysteem bestaat uit drie 'lagen':
- het space segment; de satellieten in de ruimte
- het control segment; volg- en controlestations op Aarde om de satellieten te kalibreren
- het user segment; alle gebruikers van een GPS-ontvanger.
Coördinaten Een notatie in lengte- en breedtegraden (of x,y-waarden) om een exacte locatie op Aarde aan te geven.

D TOP
Dansplek Een platgestampte plek die de locatie van een tussenstation (verborgen aanwijzing) of de plaats van de cache verraadt. Ervaren geocachers wissen de sporen van hun vreugdedansjes met takken om het spel voor volgende bezoekers spannend te houden.
Datum Een wiskundige representatie van het aardoppervlak met lengte- en breedtegraden (grid) om een positie aan te geven. Geocachers maken bij voorkeur gebruik van het mondiale referentiesysteem WGS84. Het World Geodetic System werd in 1984 ingevoerd nadat de vorm en afmetingen van de Aarde met behulp van GPS nauwkeurig waren bepaald.
Declinatie Aanwijzingsfout van het kompas, die wordt veroorzaakt door het feit dat de naald naar het  magnetische noorden wijst en niet naar het geografische noorden. In onze streken is sprake van een declinatie van ongeveer 3 graden. 

E TOP
EGNOS Het European Geostationary Navigation Overlay Service is de Europese tegenhanger van het Amerikaanse WAAS (zie daar), dus een netwerk van grondstations en geostationaire satellieten om de nauwkeurigheid van het Amerikaanse GPS en het Russische GLONASS te verbeteren. Zowel WAAS als EGNOS bevinden zich nog in een experimenteel stadium.
EPE Estimated Position Error. De mogelijke onnauwkeurigheid van een positie in meters, zoals die door een GPS-ontvanger wordt berekend op basis van de actuele stand van de satellieten.
Equidistantie Het hoogteverschil tussen 2 hoogtelijnen op een kaart. Op basis van de equidistantie, en de schaal van de kaart, kan het stijgingspercentage van een helling worden berekend. Als vuistregel geldt: naarmate de hoogtelijnen dichter bij elkaar liggen is de helling steiler.
ETA Estimated Time of Arrival. Het door een GPS-ontvanger berekende tijdstip van aankomst bij het volgende waypoint.
ETE Estimated Time Enroute. De door een GPS-ontvanger berekende reistijd tot het volgende waypoint.
Evenement Een georganiseerde samenkomst van geocachers, meestal met het doel een tocht in wedstrijdverband te lopen.
Evo (QC) Een Eerste Vondst. Veel geocachers zien het als een uitdaging om een nieuwe cache als eerste te vinden. Slagen zij daarin, dan kunnen zij bij het loggen van de cache op Internet een Evo claimen. Het aantal Evo's per cacher wordt bijgehouden in het Evo-klassement.

F TOP
Force, The Geocachers-intuïtie. Ervaren geocachers oriënteren zich tijdens 'de laatste meters' doorgaans niet meer met behulp van hun GPSr, maar vertrouwen op hun gevoel. Het begrip is ontleend aan de Star Wars films, en met name aan de eerste episode, waarin hoofdrolspeler Luke Skywalker de navigatie- en richtsystemen van zijn ruimtejager uitschakelt en vertrouwt op The Force om de centrale reactor van de Death Star  te treffen.
FTF (GC) First To Find. Als eerste een nieuwe geocache vinden en loggen. Sommige geocachers zijn hierdoor geobsedeerd en hanteren zelfs termen als 'eremetaal' (goud, zilver, brons) en 'podiumplaatsen'.

G TOP
Galileo Het Europese satellietnavigatiesysteem in aanbouw, dat vanaf 2016 een volwaardig alternatief moet zijn voor het Amerikaanse GPS. Galileo is een civiel project, dat op commerciële basis geëxploiteerd zal worden.
Geocache Een waterdichte container met logmogelijkheid, verstopt op een mooie of bijzondere plek, die bereikt wordt aan het einde van een speur- of oriëntatietocht.
Geocacher Een beoefenaar van het spel geocaching, waarbij spelers elkaar via Internet attent maken op bijzondere locaties, waar een geocache is verborgen.
Geocaching Een moderne variant van letterboxing, waarbij spelers (geocachers) op Internet speurtochten publiceren die leiden naar bijzondere locaties. Op de locatie is meestal een container (geocache) verborgen met een logboek, zodat de geocacher met een aantekening (logje) kan aantonen de tocht succesvol te hebben volbracht.
Geocoin (GC) Munt die van cache naar cache reist en daarbij op internet kan worden gevolgd. Voorwaarde is wel dat vinders de munt, die is voorzien van een unieke tracking-code, loggen op speciale websites.
Geografische noorden Noordelijke uiteinde van de draai-as van de Aarde, waar de lengtegraden samenkomen. Het geografische noorden valt niet geheel samen met het magnetische noorden, waar de kompasnaald naar wijst.
GLONASS Het GLobal Orbiting NAvigational Satellite System, de Russische tegenhanger van het Amerikaanse GPS.
GNSr Een ontvanger (receiver) van radiosignalen afkomstig van het Galileo Navigation System. Zie ook Galileo.
GPSr Een (draagbare) ontvanger van signalen van het Global Positioning System. Een GPS-ontvanger (receiver) kan op basis van radiogolven, afkomstig van speciale satellieten, nauwkeurig de coördinaten (lengte- en breedtegraad) van een plek op Aarde bepalen. Elk autonavigatiesysteem is eveneens gebaseerd op het GPS.
Grid Een raster van horizontale en verticale lijnen dat wordt gebruikt om een positie op het aardoppervlak aan te geven. De bekendste rasters zijn gebaseerd op lengte- en breedtegraden.
Groundspeak Een Amerikaanse webshop die geocaching-artikelen verkoopt. Om klanten te werven en aan zich te binden beheert Groundspeak een eigen geocaching-database.
GSAK Geocaching Swiss Army Knife. Een zeer veelzijdig hulpprogramma voor geocachers dat onder andere kan worden gebruikt om een cache-administratie op te zetten.

H TOP
Heading Koers of richting, meestal uitgedrukt in het aantal graden dat de lijn van de bewegingsrichting kloksgewijs maakt met de lijn gericht op het geografische noorden. Zie ook Azimuth.
Hint Een tip als steuntje in de rug om, doorgaans aan het einde een speurtocht, de verstopplaats van een geocache te ontdekken. Voeg altijd een hint toe aan de cachebeschrijving (bijvoorbeeld: cache ligt onder steen) om te voorkomen dat minder ervaren geocachers door wild en wanhopig zoeken schade toebrengen aan de omgeving.
Hitchhiker Vertaald: lifter. Een cache zonder vaste locatie, die van cache naar cache reist, vaak met een doel of opdracht, bijvoorbeeld het verzamelen van buitenlands kleingeld.
Hulplijn Sommige plaatsers vermelden hun telefoonnummer in de cachebeschrijving als laatste redmiddel voor geocachers die er niet uitkomen ...
Hunter Een jager ... op geocaches. Geocaching wordt als avontuurlijk ervaren omdat het teruggrijpt op oer-instincten van de mens als jager/verzamelaar.

I TOP
Inspelen Het zoeken van een kompasnaald naar het noorden. De term wordt ook gebruikt voor de wijzer/pijl van een GPSr, die heen en weer beweegt alvorens in de richting van een waypoint te blijven staan.

J TOP
Joggertijd Tijdstip waarop de concentratie van joggers in bos en veld het hoogst is. Doordeweeks is dit 's ochtends tussen 7 en 8, in het weekend aanzienlijk later. De meeste caches worden ontmaagd tijdens joggertijd.

K TOP
Kalibreren Het ijken van een kaart of een GPSr. Zo moet een gescande wandelkaart worden gekalibreerd voordat deze in een programma als OziExplorer (zie daar) kan worden gebruikt. Daarbij worden de x,y posities van beeldpunten op de kaart in overeenstemming gebracht met geografische coördinaten.

GPS-ontvangers met een elektronisch kompas moeten opnieuw worden gekalibreerd nadat de batterijen zijn verwisseld. Geen twee batterijen zijn identiek en hebben dus ook een verschillend magneetveld dat de werking van het kompas beïnvloedt.
Kilocacher Geocacher die 1000 of meer caches heeft gevonden.
Kraken Het bepalen van de locatie van een cache uitsluitend aan de hand van de beschrijving op Internet. Er is dus geen veldwerk noodzakelijk. Vooral caches van onervaren plaatsers kunnen vaak eenvoudig worden gekraakt omdat essentiële waarden kunnen worden afgeleid uit toegepaste  rekenmethoden. Op basis van LOZICA (zie daar) kan soms zelfs de complete route worden bepaald.
Koude start Als een GPS-ontvanger voor het eerst in gebruik wordt genomen, of als de ontvanger in uitgeschakelde toestand over een grote afstand is verplaatst, moet de GPSr een nieuwe almanak (zie daar) downloaden waarin de posities van de navigatiesatellieten ten opzichte van het betreffende deel van de Aarde zijn vastgelegd. Het downloaden gebeurt automatisch, maar kan, afhankelijk van de kwaliteit van het satellietsignaal, geruime tijd in beslag nemen (variërend van enkele minuten tot wel een half uur).

L TOP
Leg Etappe. Het traject tussen 2 waypoints op een route.
Letterbox De oervorm van de geocache. Een waterdichte container met een log- of stempelboek, verborgen op een bijzondere plek, meestal in een natuurgebied. De eerste letterbox werd in 1854 geplaatst in de moerassen van Dartmoor in Engeland door natuurgids James Perrott. Halverwege de jaren negentig van de vorige eeuw werd de eerste letterbox opgespoord met behulp van GPS, eveneens in Dartmoor.
Leunstoelcache Een cache waarvan de locatie thuis, vanuit de leunstoel, kan worden bepaald, terwijl de cache-eigenaar dat niet zo heeft bedoeld. Soms geven minder ervaren plaatsers in de cachebeschrijving al voldoende aanwijzingen om de cache door logisch redeneren en/of zoeken op Internet te traceren. Zie ook LOZICA.
Logbankje Sommige geocachers zijn zo vriendelijk hun cache te verstoppen in de buurt van een bankje of picknicktafel waar in een comfortabele houding in het logboek kan worden geschreven.
Loggen Het melden van de vondst van een cache. Dit gebeurt in eerste instantie door het maken van een aantekening of het schrijven van een kort verslag van de speurtocht in het logboek. Thuis volgt een uitgebreid verslag op Internet. Vooral dat laatste is belangrijk. Een (lovend) logje is de beloning aan de cache-eigenaar voor het plaatsen van de cache. Bovendien beleven veel geocachers bijna net zo veel plezier aan het lezen van logjes als aan het zoeken naar caches.
LOZICA Een samentrekking van Logica en Ozi (Explorer). Vooral nieuwe caches van onervaren plaatsers kunnen vaak worden gelocaliseerd zonder de route te lopen (zie ook 'kraken'). De cachebeschrijving op Internet bevat dan voldoende aanwijzingen om door logisch redeneren de volledige route te reconstrueren. Bij twijfel wordt het  kaarten-programma Ozi Explorer geraadpleegd om de meest waarschijnlijke waypoints op de route te controleren.

M TOP
Maagd Een (nieuwe) cache, die nog niet is gevonden en gelogd.
Maagdenrover Geocacher die zich inspant om een nieuwe cache als eerste te vinden en te loggen. Maagdenrovers hebben hun wandelschoenen altijd klaarstaan en gaan bij het verschijnen van een nieuwe cache direct op pad, ongeacht het tijdstip of het weer. Zie ook FTF en Evo.
Members Only Cache (GC) Een Members Only Cache (MOC) is gereserveerd voor betalende leden (premium members) van Geocaching.com.
Metabase Overkoepelende database met de belangrijkste kenmerken van alle caches die zijn gepubliceerd bij de verschillende geocaching-websites.
Microcache Zeer kleine container (pillenpotje of fotokokertje) die gebruikt wordt om langs de route tussentijdse aanwijzingen, zoals vervolgcoördinaten, te verstoppen. Bij GC en TC mag een micro ook als eindcache worden gebruikt. QC accepteert geen microcaches, omdat deze geen mogelijkheid bieden het spel te spelen zoals de bedenker het heeft bedoeld. Een micro biedt immers geen plaats aan ruilspullen en een logboek.
Multicache Een multi-stage-cache is een speurtocht die uit een reeks etappes bestaat en waarbij op de tussenpunten vaak meerdere caches moeten worden gevonden. In de regel gaat het daarbij om een aantal kleinere caches die aanwijzingen bevatten om de grote eindcache, met logboek en ruilspullen, te vinden.

N TOP
NAVSTAR Acroniem voor NAVigation Satellite Timing And Ranging, de oorspronkelijke naam van het GPS.
Newbie Een beginnende geocacher. Vanaf het moment dat het cache-zintuig zich begint te ontwikkelen en een geocacher niet uitsluitend meer op zijn GPSr vertrouwt is hij (of zij) newbie-af. Het cache-gevoel ontstaat doorgaans rond de tiende vondst.
NMEA National Marine Electronics Association. De club die het gelijknamige protocol heeft ontwikkeld dat GPS-ontvangers in staat stelt te communiceren met andere digitale apparaten, zoals (navigatie)computers.
Notitie Een aantekening op de cachepagina op Internet. Geen logje om een vondst te melden en verslag te doen van de speurtocht, maar een korte opmerking, bijvoorbeeld over het feit dat de cache als een poosje niet meer gelogd was en dat je maar eens bent gaan kijken of de container nog aanwezig is.
Nulpunt De plek waar de GPSr een resterende afstand van 0 meter aangeeft. Als het goed is de bestemming daarmee bereikt, maar dat betekent niet automatisch dat de cache voor het oprapen ligt. Afwijkingen van 5 tot wel 50 meter zijn eerder regel dan uitzondering.

O TOP
Oriëntatiesport Een oervorm van geocaching, ontstaan rond 1900 in Scandinavië, waarbij in wedstrijdverband en met behulp van kaart en kompas een route wordt afgelegd. Deze tochten kunnen meerdere dagen in beslag nemen, waarbij onderweg caches moeten worden gevonden om voorraden aan te vullen. Sinds 1990 navigeren oriëntatiesporters ook met GPS.
OziExplorer Een voor geocachers onmisbaar computerprogramma om te werken met topografische kaarten. De software is ontwikkeld door de onvolprezen Des Newman, in eerste instantie voor eigen gebruik tijdens het verkennen (Exploreren) van Australië (Ozi).

P TOP
PDA De Personal Data Assistant. Een zakcomputer met vereenvoudigde versies van de veel zwaardere softwarepakketten die op desktop PC's zijn geinstalleerd. Met een speciale versie van het kaartenprogramma OziExplorer (zie daar) en een GPS-ontvanger, die op de PDA is aangesloten of is ingebouwd, kunnen geocachers onderweg hun voortgang volgen op een gedetailleerde topografische kaart. Zo kunnen hindernissen worden vermeden en kan vooraf worden gecontroleerd of een berekend waypoint zich op een plausibele plek bevindt.
Pijltjesloper Een, meestal onervaren geocacher, die uitsluitend de richtingpijl van zijn GPSr volgt en daarbij soms zelfs het pad verlaat omdat dit 'niet in de goede richting gaat'.
PMR Personal Mobile Radio. De aloude 'walkie talkies' die door leden van cacheteams worden gebruikt om onderling contact te houden terwijl de omgeving wordt afgezocht.
Pocket Querie (GC) Tekstbestand met de belangrijkste kenmerken van geselecteerde caches, dat door Geocaching.com aan betalende leden wordt toegezonden zodat zij de gegevens kunnen gebruiken in hulpprogramma's zoals GSAK.
Poolster De ster in de staartpunt van de constellatie Kleine Beer, die recht boven de geografische noordpool (aard-as) staat, waardoor de hele hemel rond de poolster lijkt te draaien. Arktos is Grieks voor 'beer', waaraan het noordpoolgebied de naam Arctica en het zuidpoolgebied de naam Antarctica ontleent.
Prestatie Index (QC) De Prestatie Index of kortweg PI is een samengesteld gewogen gemiddelde, dat het prestatieniveau van een geocacher aangeeft. Geocachers kunnen zich in competitieverband met elkaar meten op grond van hun prestatie index. De PI houdt onder meer rekening met het aantal gevonden en geplaatste caches en hun fysieke en mentale moeilijkheidsgraad.
Prikstok Vaak een wandelstok met spitse punt, die wordt gebruikt om op de cachelocatie de bodem af te prikken op zoek naar de verborgen container. Een vakkundig verborgen cache laat zich echter zonder geprik vinden.
Projectie Een functie van de GPS-ontvanger, waarbij een nieuw waypoint wordt gemaakt door een bestaand waypoint over een bepaalde afstand in een bepaalde richting te 'projecteren'. Veel cachetochten werken op basis van projecties, waarbij op elk tussenstation een microcache te vinden is met daarin de afstand en de richting naar het volgende tussenstation.
Puzzelcache Een speurtocht waarbij puzzels moeten worden opgelost om de coördinaten van de cache te bepalen. Bij QC geldt dat deze puzzels of vraagstukken te maken moeten hebben met de omgeving, de eindlocatie en/of oriëntatie- en navigatietechnieken.

Q TOP
Quad Outdoor-term voor topografische kaart. Afgeleid van 'Quadrangles', de kwadranten of vakken binnen de  lengte- en breedtegraden zoals die op kaarten worden afgebeeld.

Quad is ook de naam van een kleine terreinwagen, die lijkt op een motorfiets met vier wielen.
QualityCaching (QC) QualityCaching is de meest pure en oorspronkelijke vorm van geocaching: een avontuurlijk oriëntatie- en ontdekkingsspel, waarbij wandelen en natuurbeleving voorop staan.

R TOP
RD Het RD (Rijks Driehoek) grid is ons nationale coördinatenstelsel, waarvan de lijnen worden afgebeeld op  de Grootschalige Basiskaart van Nederland en alle (staf)kaarten die zijn vervaardigd door de Nederlandse Topografische Dienst Kadaster. Op deze kaarten is Nederland verdeeld in vakken van één vierkante kilometer.

Het RD-grid is een rechthoekig referentiestelsel met zogenaamde cartesiaanse coördinaten, waarvan het nulpunt (kruispunt van X- en Y-as) is gesitueerd nabij Parijs. Hierdoor bevindt heel Nederland zich in het eerste kwadrant van het assenstelsel en zijn alle X- en Y-coördinaten binnen de landsgrenzen positief.
Reviewers (GC) Vertegenwoordigers van de Amerikaanse webshop Groundspeak, die over de hele wereld zijn aangesteld om te beoordelen of geocaches voldoen aan de richtlijnen van Groundspeak en daarmee in aanmerking komen voor publicatie bij GC. Kwaliteit speelt daarbij geen rol.
Rippen Het stelen of vernielen van een geocache. Kan worden voorkomen door een cache goed te verstoppen en onopvallend te loggen.

S TOP
Satellietscherm Grafische voorstelling van uw positie ten opzichte van de verschillende navigatiesatellieten aan de hemel, zoals die door de meeste GPS-ontvangers wordt weergegeven. Uit de stand van de satellieten kunnen conclusies worden getrokken over de nauwkeurigheid van een peiling.
Spoiler Letterlijk: verpester. Een aanwijzing in een cachebeschrijving of logje die de cachelocatie verraadt. Onervaren cachers laten zich vaak trots fotograferen met hun vondst zonder zich te realiseren dat ook de omgeving zichtbaar is waardoor het voor volgende bezoekers wel erg gemakkelijk is om de cache op te sporen.

'Spoiler' is ook de naam van een objectief en onafhankelijk tijdschrift over geocaching, dat zes maal per jaar verschijnt. U vindt Spoiler in de Leeshoek van deze site.
Stafkaart Zeer gedetailleerde terreinkaart, zoals die door de legerstaf wordt gebruikt bij het plannen van militaire operaties. Zie ook topo-kaart.
Stash De inhoud van een cache-container. Het begrip wordt echter ook als synoniem voor 'geocache' gebruikt.
Stash hunt De jacht op de stash. De oorspronkelijke benaming van het spel geocaching was 'The Global Stash Hunt' (een hele mondvol).
Stashnote Een boodschap in een cache, gericht aan toevallige vinders, waarin het spel wordt uitgelegd en wordt gevraagd de cache weer goed te verstoppen.

T TOP
Themacache Een cache die niet zozeer is gewijd aan een omgeving of locatie, maar aan een thema zoals muziek, literatuur of sleutelhangers. Veel themacaches hebben een specifieke inhoud (bijvoorbeeld muziek CD's) en bezoekers worden geacht te ruilen in overeenstemming met het thema.
'To do' - lijst Een overzicht van caches die nog 'gedaan' moeten worden.
TomTom Een populair navigatiesysteem voor in de auto.
Topo-kaart Een gedetailleerde landkaart, waarop behalve wegen en gebouwen ook terreinkenmerken zijn afgebeeld. Een  topo-kaart is de meest nauwkeurige weergave van de werkelijkheid en laat zien wat u onderweg te wachten staat.
Track De afgelegde route, die door veel GPS-ontvangers kan worden weergegeven als een 'kruimeltjesspoor' op de kaart.
TrackBack Een functie van de GPS-ontvanger voor het terugvolgen van het 'kruimeltjesspoor' zoals dat gedurende de tocht automatisch is aangemaakt.
Traditional Een cache in de meest elementaire vorm, naar het voorbeeld van de eerste geocaches die op Internet werden gepubliceerd. De exacte positie van de cache is vooraf bekend en hoeft niet onderweg aan de hand van aanwijzingen te worden bepaald.

De eerste geocache was een forse zwartplastic emmer, die in 2000 door David Ulmer werd verborgen in de uitgestrekte bossen bij Portland, Oregon in de USA. De inhoud van de cache bestond, naast het logboek, uit:
- videobanden
- leesboeken
- digitale topografische kaarten
- contant geld
- een blik bonen
- een katapult.
Travel Bug (GC) Letterlijk: reistor of kakkerlak. Een voorwerp, vaak speelgoed, dat van cache naar cache reist. Een TB is voorzien van een metalen plaatje met een unieke code, die vinders op internet kunnen invoeren waardoor de TB kan worden gevolgd op de website van Geocaching.com.
Traveler Vertaald: reiziger. Een voorwerp dat van cache naar cache reist en doorgaans is voorzien van een label (tag) met een unieke code waardoor de reiziger kan worden gevolgd op Internet.
Tripcomputer Een standaardfunctie van veel GPS-ontvangers. De tripcomputer meet de afgelegde afstand en de daarvoor benodigde tijd. Op grond van deze gegevens wordt de (vermoedelijke)  aankomsttijd berekend. Aan het einde van de tocht kan de gemiddelde snelheid worden afgelezen en de  tijd die stilstaand en lopend is doorgebracht.

U TOP
Up trading Een goed gebruik onder geocachers om spullen uit een cache te ruilen voor meegebrachte spullen met een hogere waarde. Het tegenovergestelde is down trading, waarbij de zaklamp en het kompas uit de cache worden geruild tegen een aangebroken pakje tissues.
UTM Universal Transverse Mercator. Een rastervoorstelling van het aardoppervlak, met bijbehorend coördinatenstelsel, gebaseerd op een verdeling van de globe in 60 zones van elk 6 graden. Deze zones volgen niet de kromming van de Aarde, maar zijn rechtgetrokken wat een vertekend beeld van de continenten oplevert.

V TOP
Virtuele cache Een denkbeeldige cache. Op het eindpunt is geen container met een logboek te vinden, maar moet een kenmerk van een locatie worden genoteerd, dat wordt doorgegeven aan de cache-eigenaar als bewijs dat de tocht succesvol is voltooid. Soms verlangt de cache-eigenaar een foto van de locatie. Virtuele caches worden vaak 'geplaatst' als het verbergen van een container ongepast of onmogelijk is of niet is toegestaan. Denk daarbij aan monumenten, begraafplaatsen of kwetsbare locaties in natuurgebieden.
Vizier Markering op een kompas, die wordt gebruikt om een doel in het landschap, bijvoorbeeld een kerktoren, 'aan te schieten' en na het draaien van de kompasdoos (naar het noorden) de richtingshoek (koers) af te lezen.
VNG De Vereniging van Nederlandstalige Geocachers, eigenaar van MetaCaching.nl

W TOP
Waarderings-systeem Voorziening van een geocaching-website om caches te beoordelen of te onderscheiden. Geocaching.com (GC) kent geen waarderingssysteem, maar geocaching.nl heeft een eigen onderscheiding voor caches in het leven geroepen: de Geo d'or.

Het waarderingssysteem van QualityCaching.com (QC) biedt de mogelijkheid om rapportcijfers te geven aan de cachebeschrijving, de route en de uitvoering en verstopmethode van de container.

TerraCaching.com (TC) kent meerdere zeer geraffineerde puntensystemen om caches te waarderen en het plaatsen van kwaliteitscaches te stimuleren.
WAAS Wide Area Augmentation System. Een systeem van speciale satellieten en volgstations om de nauwkeurigheid van GPS te verhogen. WAAS is nog in ontwikkeling en richt zich in eerste instantie op het Amerikaanse continent. Zie ook EGNOS, de Europese variant van WAAS.
'Ware' noorden Het geografische noorden (zie daar).
Waypoint (WP) Letterlijk vertaald: een punt op je weg. Een plek waarvan de coördinaten bekend zijn. Geocachers wandelen van waypoint naar waypoint tot de cachelocatie, eveneens een waypoint, is bereikt. De waypoints op een tocht vormen samen een route.
Windroos Indeling van de richtingschaal van een kompas. Historische kompassen kennen een hoofdindeling in 4 windstreken: Noord, Oost, Zuid en West. Moderne kompassen zijn uitgerust met een ring die is verdeeld in 360 graden.

Y TOP
Y-coordinaat Het getal dat in een grid (raster of assenstelsel) de verplaatsing in verticale richting, langs de Y-as, aangeeft. Daarbij geeft de X-coördinaat de horizontale positie aan. Ons nationale RD-raster (zie daar) is een voorbeeld van een coördinatenstelsel dat gebruik maakt van X- en Y-coördinaten in plaats van lengte- en breedtegraden.

Z TOP
Zenit Het hoogste punt in het firmament, gezien vanuit de positie van de waarnemer. Een gps-satelliet, die precies in het midden van het satellietscherm van een gps-ontvanger wordt weergegeven, staat in het zenit.
Actieve bezoekers Niet ingelogd, Log in